တင့္လြင္ေဆြ

ေက်ာင္း၊ စာသင္ခန္းအေဆာက္အဦမ်ားအေရးၾကီးပံု
ေက်ာင္းစာသင္ခန္းအေဆာက္အဦမ်ားသည္ ျမိဳ႕ျပေက်းလက္ မည္သည့္ေနရာ၌မဆို ေဆာင္ရြက္ ဖြယ္ရာမ်ိဳးစံု စုေ၀းက်င္းပရာ ေနရာမ်ားျဖစ္ၾကသည္။ ေန႕အခါတြင္ ကြၽႏု္ပ္တို႕၏ရင္ေသြးမ်ားအတြက္ ေန ထိုင္နားခိုရာ အဖိုးတန္အရပ္မ်ား၊ စာေပသင္ၾကား ရာဌာနၾကီးမ်ား ျဖစ္သည့္အျပင္ လူအမ်ားစုေ၀းလ်က္ အခမ္းအနားမ်ား၊ ခ်စ္ၾကည္ေရးပြဲမ်ား၊ ဘာသာေရး ဆိုင္ရာစုေပါင္း ေဆာင္ရြက္ျခင္းမ်ား အတြက္လည္း ေကာင္း၊ စာအုပ္စာတမ္းႏွင့္ သင္ေထာက္ကူကိရိယာ မ်ား သိုေလွာင္သိမ္းဆည္းရန္အတြက္လည္းေကာင္း၊ အေရးေပၚအေျခအေနတြင္ ျပည္သူအမ်ားနားခိုရန္ အတြက္လည္းေကာင္း ေနရာေကာင္းမ်ားျဖစ္သည္။ သဘာ၀ေဘးအႏၲရာယ္ျဖစ္ရပ္တစ္ခုတြင္ ေက်ာင္း အေဆာက္အဦ တစ္ခုထိခိုက္ပ်က္စီးသြားရန္ အေန အထားရွိခဲ့ပါလွ်င္ အဆိုပါလူ႕အသိုက္အျမံု၏အက်ိဳး စီးပြါး ထိခိုက္နစ္နာဆံုးရံႈးႏိုင္မႈ ၾကီးမားလွေခ်သည္။

ေက်ာင္းအေဆာက္အဦ ထိခိုက္ပ်က္စီးသြား ရန္အေနအထားႏွင့္ဆက္စပ္၍ ရႈျမင္ထားရန္မွာ အေဆာက္အဦတစ္ခုလံုး ဖ်က္ဆီးခံရႏိုင္ေလာက္ သည့္ အင္အားပမာဏကို ၾကံ့ၾကံ့ခံႏိုင္ယံုမွ်ျဖင့္ လံုေလာက္ျပီဟုမမွတ္ယူသင့္ေပ။ ေန႕စဥ္လုပ္ငန္း ေဆာင္တာမ်ား ထိခိုက္ရပ္တန္႕ေစႏိုင္ေသာ ပ်က္စီး ဆံုးရံႈးမႈမ်ားကိုလည္း ၾကိုတင္ကာကြယ္ထားရန္ လိုအပ္ေပသည္။ ဆိုလိုသည္မွာ အကယ္၍ စာသင္ေက်ာင္းတစ္ခုကို အသံုးျပု၍မရ ေတာ့ပါလွ်င္ ေက်ာင္းသားမ်ားအျခားေက်ာင္းမ်ားသို႕ ေျပာင္းေရႊ႕ ျခင္း၊ စာသင္ခ်ိန္ေျပာင္းလဲသင္ၾကားေပးျခင္းမ်ား စီစဥ္ေပးႏိုင္သည့္ တိုင္ေအာင္ ပညာေရးတြင္ အေနွာက္ အယွက္ျဖစ္ရသည္သာပင္။

သဘာ၀ေဘးႏွင့္ေက်ာင္း၊ စာသင္ခန္းမ်ား

အင္အားၾကီးေသာသဘာ၀ေဘးအႏၲရာယ္ၾကံုလာေသာအခါ ေက်ာင္းစာသင္ခန္းအေဆာက္အဦမ်ား ကိုဖြင့္၍ အတိဒုကၡေရာက္သူမ်ားအတြက္ ေဘးကင္း ရာ၊ နားခိုရာဌာနမ်ားအျဖစ္ ေျပာင္းလဲေစၾကရသည္။ ဤအေျခအေနမ်ိဳးတြင္ ေက်ာင္းေဆာင္မ်ား၏တည္ ေဆာက္ပံုစံနစ္သည္ လူအမ်ားကိုအကာအကြယ္ေပး ႏိုင္စြမ္းရမည္။ ထို႕အျပင္ သဘာ၀ေဘးေၾကာင့္ပ်က္ စီးသြားေသာ၊ စိတ္ခ်လံုျခံုမႈမရွိေသးေသာ အိုးအိမ္ မ်ား၌ ျပန္လည္ေနထိုင္ရန္မျဖစ္ႏိုင္ေသးသမွ် ကာလ ပါတ္လံုး အေရးေပၚႏွင့္ ယာယီနားခိုရာအျဖစ္လည္း အသံုးျပဳရသည္။

Read more »

ဆန္းမြန္ (၉-ဇြန္လ-၂၀၀၉)

“ကမာၻႀကီးကို ဘာေတြႏွင့္ ဖဲြ႔စည္းထားသလဲ” ဆိုတဲ့ေမးခြန္းဟာ ဘူမိေဗဒဘာသာရပ္ရဲ့ အေျခခံ ေမးခြန္းတခု ျဖစ္တယ္လို႔ ႏိုဘယ္လ္ဆုရ ႐ူပေဗဒ သိပၸံပညာ႐ွင္ ေဖးမန္း (Richard Phillips Feynman) က ဆိုခဲ့ပါတယ္။ မ်က္ေစ့မ်ားေ႐ွ႕မွာ အလြယ္တကူျမင္ေနရတဲ့ ဘူမိျဖစ္စဥ္ေတြက ေလနဲ႔ေရတို႔ ပြတ္တိုက္မႈမ်ားေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚလာတဲ့ တိုက္စားမႈ ျဖစ္စဥ္ေတြ (erosion processes) တဲ့။ ဒီျဖစ္စဥ္ေတြကို လြယ္ကူစြာ နားလည္ႏိုင္ေပမယ့္ တျခားတဖက္မွာ ဒီတိုက္စားမႈ (erosion) တစ္ခုခ်င္းႏွင့္အတူ ေျပာင္းလဲမႈ တစ္ခုစီက တူညီမွ်တစြာ ျဖစ္ေပၚလွ်က္ ႐ွိေနတယ္တဲ့ (ဘာသာျပန္သူ မွတ္ခ်က္၊ စြမ္းအင္ တည္ၿမဲျခင္း နိယာမ ကို ဆိုလိုခ်င္တာ ထင္ပါရဲ့။ ဘာသာေရး အရေျပာရယင္ ဒြန္တဲြလွ်က္႐ွိေနတတ္တဲ့ အျဖစ္နဲ႔အပ်က္ သဘာ၀တရားႀကီးေပါ့)။ ေယဘူယ်အားျဖင့္ ယခုလက္႐ွိ ျမင္ေတြ႔ေနရတဲ့ ေတာင္တန္းႀကီးေတြဟာ မေန႔တေန႔က ေတာင္တန္းႀကီးေတြ မဟုတ္ေတာ့ဘူးတဲ့။ ေတာင္းတန္းႀကီးေတြ ဘယ္လိုျဖစ္ေပၚလာခဲ့တယ္ ဆိုတဲ့ ျဖစ္စဥ္ေတြ ႐ွိကို ႐ွိခဲ့ရမယ္တဲ့။ ဘူမိေဗဒကို ေလ့လာသင္ၾကားရင္ သာမန္လူေတြ နားမလည္ေသးတဲ့ ေတာင္တန္းႀကီးေတြ ႏွင့္ မီးေတာင္ေတြ ျဖစ္ေပၚလာတဲ့ ျဖစ္စဥ္အေၾကာင္းေတြကို ေတြ႕ျမင္သိ႐ွိလာရ လိမ့္မယ္တဲ့။ အဲဒါက ဘူမိေဗဒ ဘာသာရပ္ရဲ့ တစ္၀က္သာသာဘဲ ႐ွိေသးတယ္တဲ့။ မီးေတာင္ေတြ ရဲ့ တကယ့္ ျဖစ္ပ်က္မႈ အစီအစဥ္ကို စနစ္တက် ဘယ္သူမွ မသိၾကေသးဘူးတဲ့။ ေျမငလ်င္ ႀကီးေတြ ဘာေၾကာင့္ ဘယ္လို ျဖစ္ေပၚလာရတယ္ ဆိုတာကိုလဲ အဆံုးစြန္းထိ နားမလည္ၾက ေသးဘူးတဲ့။ တခုခုက တြန္းလိုက္လို႔သာ လွ်ပ္တျပက္ လႈပ္ခါေ႐ႊ႕လ်ား သြားရတာ ေလာက္ပဲ သိၾကေသးတာတဲ့၊ ဘာက ဘာျဖစ္လို႔ တိုးလိုက္တာလဲ ဆိုတာေတာ့ နားမလည္ ၾကေသးဘူးတဲ့။ သီအိုရီ အရ ေျပာရရင္ေတာ့ ကမာၻ႕ေက်ာက္လႊာႀကီးေတြ ေအာက္မွ ႐ွိေနတဲ့ ေက်ာက္ေရပူ စီးေၾကာင္းႀကီးေတြရဲ့ အတြင္းအျပင္ အပူ႐ွိန္ ကဲြျပားမႈေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚလာတဲ့ စီးေၾကာင္းႀကီးမ်ား ေ႐ြ႕လ်ားမူေၾကာင့္ အေပၚမွာ႐ွိေနတဲ့ ေက်ာက္လႊာထုႀကီးေတြကို နည္းနည္းစီတြန္းေ႐ြ႕ေနေစတာတဲ့။ ဒါ့ျပင္ မ်က္ႏွာခ်င္းဆိုင္ ေ႐ြ႕လာတဲ့ ေက်ာက္ရည္ပူ စီးေၾကာင္းႀကီးမ်ား ထိပ္တုိက္ေတြ႔ရာမွ ေတြ႕ဆံုရာ ေနရာေဒသမွာ သယ္ေဆာင္လာတဲ့ အရာေတြကို သယ္ပို႔ယင္း ေတာင္းတန္းႀကီးေတြကို ျဖစ္ေစတဲ့အျပင္ ထိမိ ခိုက္မိရင္း ေပါင္းစုလာတဲ့၀န္ပိုအားေတြေၾကာင့္ က်ိဳးပဲ့ေျပက်မႈအေျခအေနေတြေၾကာင့္ (unhappy stressed conditions) မီးေတာင္ေတြ၊ ငလ်င္ေတြ ျဖစ္လာေစတာတဲ့။

Read more »

မေလးရွားႏိုင္ငံ ကြာလာလမ္ပူ ၿမိဳ႕၌ ဇြန္လ (၈)ရက္မွ (၁၀)ေန႔အထိ က်င္းပမည့္ GEOSEA 2009, Eleventh Regional Congress on Geology, Mineral and Energy Resources of Southeast Asia ညီလာခံသို႔ တက္ေရာက္ရန္ ျမန္မာႏိုင္ငံ ဘူမိေဗဒ အသင္းမွ ဥကၠဌ ေဒါက္တာ၀င္းေဆြ ႏွင့္ အဖြဲ႔သည္ ဇြန္လ (၆)ရက္ေန႔တြင္ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕မွ ေလေၾကာင္းခရီးျဖင့္ ထြက္ခြာသြားရာ ျမန္မာဘူမိသိပၸံအသင္း အေထြေထြအတြင္းေရးမွဴး ဦးေအးလြင္ႏွင့္ တာ၀န္ရွိသူမ်ားမွ လိုက္ပါပို႔ေဆာင္ခဲ႔ေၾကာင္းသိရသည္။ အဆုိပါအဖြဲ႔တြင္ Myanmar Stratigraphic Committee မွ ဦးစိုးသူရထြန္းႏွင့္ အဖြဲ႔၀င္ ဦးၫြန္႔ေဌးတို႔ လိုက္ပါသြားေၾကာင္းသိရသည္။

အဆုိပါ GEOSEA 2009 ညီလာခံတြင္ ျမန္မာဘူမိေဗဒပညာရွင္မ်ားမွ ဘူမိေဗဒစာတမ္းမ်ားကို ဖတ္ၾကားၾကမည္ျဖစ္ၿပီး ပါ၀င္ေသာ စာတမ္းမ်ားမွာ

(၁) Recent Pliocene volcanism recorded at Mount Popa, Central Myanmar by Grace Cumming, Khin Zaw, Sandy Chitko, Zaw Naing Oo & Horst Zwingmann

(၂) Sagaing Fault of Myanmar : A brief overview by Win Swe

(၃) Geology and mineralization characteristics of Meyon gold deposit, Mon State, Southern Myanmar by Zaw Naing Oo & Khin Zaw

(၄) Some observation on Earthquake Hazard in Myanmar by Soe Thura Tun & Maung Thein

(၅) Geophysical mapping of hydrocarbon-contaminated soil and groundwater at Sungai Kandis, Klang Selangor by Zaw Win, Umar Hamzah, Mohd Azmi Ismail & Abdul Rahim Samsudin

(၆) Tectonic Setting of Pondaung Sandstones, Southern Chindwin Basin, Myanmar: Evidence from XRF-major and trace element geochemical analysis and LA ICP-MS U-Pb zircon geochronology by Kyaw Linn Oo, Khin Zaw, Myitta & Day Wa Aung

(၇) Geology and mineral resources of the area between Nogmung and Kan Paiti, Northern Kachin State, Myanmar by Nyunt Htay

တို႔ ပါ၀င္ေၾကာင္းသိရွိရသည္။

Source: Guardian, ၂၇ ေမ ၂၀၀၉

ေအးခ်မ္း ၿငိမ္သက္ၿပီး ပညာရွင္ဆန္လွတဲ႔ ေက်ာက္ျဖစ္ရုပ္ႂကြင္းကမၻာဟာ Jurassic အခ်ိန္ကာလကို ျပန္လည္ေရာက္ရွိ ျငင္းခုန္ရင္း ကေသာင္းကနင္းျဖစ္ခဲ႔ရပါတယ္။
ၿဗိတိသွ်ရုပ္ႂကြင္းပညာရွင္မ်ားအဖြဲ႔ဟာ သူတို႔ရဲ႕အသစ္စက္စက္ ေလ့လာေတြ႔ရွိမႈေတြကို arcane academic ဂ်ာနယ္တစ္ေစာင္မွာ ေဖၚထုတ္ေရးသားမႈေတြက စတင္ခဲ႔တာပါ။ သူတို႔ရဲ႕ စာတမ္းမွာ အႀကီးဆံုး ဒိုင္ႏိုေဆာျဖစ္ၿပီး လြန္ခဲ႔ေသာႏွစ္ သန္းေပါင္း ၁၅၀၊ late Jurassic တုန္းကရွိခဲ႔တဲ႔ ဆိုရိုေပါ့ဒ္ေတြ Sauropods ရဲ႕ လည္ပင္းဟာ ေရွ႕ကိုေငါထြက္ေနတဲ႔ လည္ပင္းရွည္ႀကီး မ်ားမရွိပါဘူး၊ ဒါေပမယ့္ ျမင့္မားၿပီး အေပၚကိုမတ္တက္ေနတဲ႔ ငန္းလည္ပင္းပံုစံမ်ိဳးသာ ရွိတယ္ လို႔ဆိုပါတယ္။

Read more »